Ba ngày "cưỡi ngựa" xem thiên đường Bali

Đặt chân xuống một vùng đất mà với tôi trong mơ đó là thiên đường của những cặp tình nhân lãng mạn hoặc là những đôi lứa hạnh phúc hưởng tuần trăng mật nóng bỏng. Bởi ngay từ thuở thiếu thời, tôi đã từng mơ khi nghe về Bali là “đảo thần” “Bình minh của thế giới” hay “Thiên đường nhiệt đới”.



Resort trên đảo Lembongan


Máy bay của hàng không Vietnam Airline đưa chúng tôi tới Jakarta sau 3 giờ bay, khoảng cách từ Jakarta tới Bali là 2g bay bằng máy bay Boing 747 – 400 hai tầng, mỗi hàng mười ghế. Chuyến bay với chiếc Boing to lớn, những hàng ghế kín người, đủ các quốc tịch cũng phần nào nói lên sức hấp dẫn của Bali vớidu khách khắp nơi trên thế giới, mặc sự lo sợ khủng bố có thể xảy ra. Cú hạ cánh không mấy nhẹ nhàng của phi công hãng hàng không quốc gia GrudaIndonesia làm tôi bừng tỉnh khỏi cơn buồn ngủ mơ màng.Chính thức đặt chân xuống một vùng đất mà với tôi trong mơ đó là thiên đường của những cặp tình nhân lãng mạn hoặc là những đôi lứa hạnh phúc hưởng tuần trăng mật nóng bỏng. Bởi ngay từ thuở thiếu thời, tôi đã từng mơ khi nghe về Bali là “đảo thần” “Bình minh của thế giới” hay “Thiên đường nhiệt đới”.

Bali là một tỉnh trong số 33 tỉnh thuộc Indonesia, nằm trên một hòn đảo giữa Đảo Java về phía tây và Lombok về phía đông, diện tích: 5632 km². Theo thống kê dân số năm 2010 dân số Bali vào khoảng 3,891.428 người. Phần lớn dân cư sống trên đảo này gốc Ấn Độ. Thống kê dân số năm 2000 cho biết cư dân Bali theo Ấn Độ Giáo (Hinduism) lên đến 92.25% dân số, số còn lại theo Hồi Giáo.

1.Nghệ thuật, kiến trúc, đền đài: Địa điểm đầu tiên chúng tôi đến thăm quan trong hành trình của mình là xem biểu diễn múa Barong. Người Bali coi điệu múa Barong là một nghi lễ cầu nguyện để đẩy lùi cái xấu, thiết lập lại trạng thái cân bằng. Nơi biểu diễn là một sân khấu nhỏ, với sức chứa khoảng hơn 100 người, chỉ một lúc sau đã đầy khán giả. Những vở diễn đầy hấp dẫn bởi trang phục nhiều màu sắc, vũ điệu điêu luyện, sắc mặt biểu cảmvà tích tuồng hỉ nộ ái ố.Trong lúc xem biểu diễn một loại hình nghệ thuật đậm chất Bali này, tôi cứ tự hỏi mình, không biết các tour du lịch mà du khách nước ngoài tới Việt Nam họ có được xem ca trù, quan họ, hay hát chèo của chúng ta không?

Múa Barong

Trong số hơn 200 dân tộc sinh sống ở Indonesia thì người Bali được coi là tài hoa nhất, nghệ sĩ nhất.Điều này có nguồn gốc từ lịch sử. Hơn 1.500 năm trước, đạo Hindu từ Ấn Độ cùng với những kiến thức thiên văn học, hàng hải, điêu khắc... du nhập vào đảo Java và nhanh chóng được tầng lớp quý tộc tiếp nhận, kết hợp với văn hóa bản địa tạo nên một nền văn hóa nghệ thuật Java rực rỡ. Đến thế kỷ XIV, Java bị một nhà nước đạo Hồi thâu tóm, toàn bộ tầng lớp quý tộc Ấn giáo bỏ trốn đến Bali. Chính vì thế đã tạo nên một Bali với nghệ thuật điêu khắc đặc biệt phát triển.Trên khắp những con đường dù là làng mạc hay thị tứ chúng tôi đã đi qua hai bên đường là các xưởng điêu khắc và phòng trưng bày đồ mỹ nghệ với mẫu mã vô cùng tinh tế và chất liệu rất phong phú. Tại các ngã ba, ngã tư có rất nhiều tượng đài với đường nét uốn lượn, ý tưởng bay bổng.Khối tượng nhiều nhất là những nữ thần lúa duyên dáng thanh thoát đến các hung thần có vẻ mặt hết sức biểu cảm.Phong cách nghệ thuật kiến trúc, trang trí của Bali được pha trộn, ảnh hưởng từ nhiều nền văn hóa khác nhau: Ấn Độ, Trung Hoa, Ai Cập, Java và cả phong cách thuộc địa (Hà Lan) hòa trộn cùng lối kiến trúc truyền thống của Bali. Nền văn hóa, triết học tôn giáo Hindu vốn đã vô cùng phong phú khi đến Bali lại được kết hợp với tín ngưỡng đa thần giáo và trở nên hết sức độc đáo, là nền tảng, nguồn cảm hứng của nhiều loại hình nghệ thuật ở đây. Quy mô chế tác và chất lượng tranh tượng, trang sức, vải vóc và hàng mỹ nghệ của Bali làm cho chúng ta phải sửng sốt. Tôi cũng tranh thủ mua được một bức điêu khắc gỗ tuyệt đẹp và một đôi bông tai bạc chạm trổ cực kỳ tinh tế làm quà sinh nhật cho cô con gái với một giá cả  hết sức dễ chịu – đó cũng là một trong những lý do làm hài lòng khách du lịch: họ dễ dàng mua được món quà lưu niệm ưng ý và độc đáo mang đậm dấu ấn văn hoá bản địa với một mức giá có thể chấp nhận được!



Đền Tampak Siring



Lịch sử hơn một trăm năm Bali bị đặt dưới sự cai trị của nước ngoài, chính quyền Hà Lan nhận thấy nơi đây có khí hậu trong lành và biển rừng xanh mát, quyết định biến Bali thành vùng nghỉ dưỡng. Chính quyền không cho phép can thiệp vào những nghi lễ, phong tục, nghệ thuật, tôn giáo, cuộc sống nông nghiệp nhằm giữ gìn bản sắc văn hóa và lối sống của người dân trên đảo. Sự nhất quán của chính sách và sự ý thức của người dân dẫn đến kết quả là với 3,2 triệu dân, 1.200 khách sạn và resort từ bình dân đến sang trọng, Bali là nơi có mật độ dân số và mức sống thuộc hàng cao nhất Indonesia, vậy mà thật khó tìm được ở đây tòa nhà nào cao quá ba tầng, nhà ống và mái tôn lại càng không thấy.Nổi bật trên nền trời chỉ có những ngọn tháp uy nghiêm nhiều tầng, mái được làm bằng xơ dừa màu đen rất độc đáo.Nhà cửa ở Bali dù bề thế hay nhỏ bé hầu như đều theo kiến trúc truyền thống là hình vuông bốn mái lợp ngói, quanh nhà trồng rất nhiều hoa.. Cô hướng dẫn viên du lịch cho tôi biết, nhà càng giàu thì cổng nhà càng nhỏ (khác hẳn với quan điểm của chúng ta: nhà cao cửa rộng). Sự giàu nghèo của từng gia đình thể hiện ở số lượng đền tháp trong khuôn viên nhà.Những ngôi nhà ở phố thị, đền tháp được xây dựng ở hai bên và tầng trên; Những ngôi nhà ở làng mạc hai bên đường bao quanh là đền, tháp.Nhà chỉ có một, đền tháp lên tới con số hàng chục trong khuôn viên mỗi gia đình.Elizabeth Gilbert, tác giả của “Ăn, Cầu nguyện, Yêu” viết rằng, một phụ nữ ở Bali điển hình dành tới một phần ba thời gian thức của mình để hoặc chuẩn bị cho nghi lễ, tham gia vào một nghi lễ hoặc dọn dẹp sau nghi lễ.Người Bali đôi khi bị châm biếm là chỉ dành thời gian, sức lực cho các nghi lễ tôn giáo.Lễ lạt là niềm say mê bất tận của người Bali!Qua 100 năm xây dựng thiên đường du lịch, nền văn hóa phương Tây hầu như không tác động nhiều đến nhân sinh quan và cách sống của người Bali. Mặc cho hàng loạt quán bar, vũ trường, các phương tiện giải trí hiện đại, các trung tâm mua sắm ngày đêm nườm nượp du khách, người Bali ung dung vẫn giữ niềm tin tuyệt đối vào đấng tối cao và bình thản đắm mình vào lễ lạt, ca vũ và nghệ thuật. Hầu hết người dân vẫn trung thành với lối ăn mặc, lối sinh hoạt cùng phương thức ứng xử truyền thống.

Sức hấp dẫn của Bali là những bãi biển dài đầy cát trắng, là những thửa ruộng bậc thang ngút ngàn và hơn thế nữa là những ngôi đền Hindu linh thiêng huyền thoại.Nếu Indonesia là quốc gia nghìn đảo với hơn 17 ngàn hòn đảo lớn nhỏ thì Bali được mệnh danh là hòn đảo nghìn đền. Số lượng đền đài nơi đây lớn nhỏ, tính cả đền chung và đền trong nhà dân số lượng lên đến hơn 20,000 ngôi đền. Trong chương trình thăm Bali chúng tôi được đến 3 trong số hơn 10 ngàn ngôi đền chung.Ngôi đền đầu tiên chúng tôi được chiêm ngưỡng là đền Tampak Siring với hồ nước linh thiêng nhiều huyền thoại nằm trong làng Tampak Siring.Theo người Hindu nước chảy trong đền là dòng nước thánh có khả năng chữa bách bệnh. Do đó, chúng tôi thấy có vài chục người đang thực hiện các nghi lễ quan trọng (gột rửa thân thể, cầu nguyện..). Họ mang cả gia đình đến hứng dòng nước mát lạnh với một lòng thành kính!




Cầu nguyện ở đền Tampak Siring


Từ Lembongan chúng tôi chạy đua với thời gian cho kịp để ngắm hoàng hôn trên đền Tanah Lot, vì hướng dẫn viên địa phương cho biết, ngắm hoàng hôn trên biển nơi đền Tanah Lot toạ lạc là một khung cảnh tuyệt vời. Nhưng rất không may cho chúng tôi, đường xa, kẹt xe một cách khủng khiếp, nhìn đường phố Bali lúc này chẳng khác gì Sài Gòn, Hà Nội lúc tan tầm: hàng trăn xe ô tô kẹt cứng, xe máy lao lên cả vỉa hè nhích từng chút, từng chút. Kẹt xe là một “đặc sản” của Bali. Đường xá tốt, nhưng khách du lịch đông và việc chính quyền kiên quyết không mở rộng đường, hay làm xa lộ để giữ vẻ nguyên sơ phục vụ cho một thiên đường du lịch biến Balithành thiên đường kẹt xe. Người Hà Nội có câu: muốn nhanh thì phải từ từ. Hà Nội không vội được đâu! Vậy thì Bali phải là: Bali phải lỳ mới được. Cũng may sau gần một tiếng đồng hồ lỳ lợm kiên trì nhích từng chút chúng tôi cũng đến được đoạn đường thông thoáng. Cảnh tượng thật là nên thơ, những con đường uốn lượn, lên xuống nhưng không quá dốc do địa hình đồi thoai thoải. Hai bên xanh mát những hàng cây tô điểm là những thuở ruộng bậc thang.Mặt trời đỏ rực như một quả cầu lửa khổng lổ thấp thoáng sau những lùm cây. Người lái xe nhận thấy tôi đang muốn săn một tấm ảnh mặt trời lặn nên ý tứ chạy chậm lại, và ít nhất tôi cũng có vài tấm hình ưng ý về hoàng hôn ở Bali. Nhưng đáng tiếc cho chúng tôi khi tới được Tanah Lot thì đã muộn không ngắm được cảnh tuyệt đẹp của ngôi đền lúc hoàng hôn. Đổi lại, cái bóng đen sẫm của ngôi đền in trên nền trời nhá nhem lại có một vẻ  hùng vĩ riêng. Giờ này mà khách du lịch cũng có tới vài trăm người, ai cũng cố gắng,  tiếcnuối ghi lại hình ảnh của mình bên đền Tanah Lot. Với người Bali, Tanah Lot là  một trong hai ngôi đền linh thiêng nhất Bali. Tanah Lot được xây dựng trên một mỏn  đá giữa biển vào thế kỷ XVI bởi những tu sĩ Bà La Môn cuối cùng của đảo Java để tỏ lòng thành kính của con người trước sự che chở của biển cả.Vẻ đẹp và câu chuyện ngàn năm từ những ngôi đền, cũng chính là niềm tự hào của người Bali.

 

2. Núi lửa, Biển xanh, Cát trắng

Hành trình buổi chiều đầu tiên của chúng tôi là đi tham quan ngọn núi lửa Batur. Núi lửa Batur nằm cách thủ phủ Denpasar của tỉnh đảo Bakli 90km về phía Bắc. Batur là núi lửa lớn nhất trong số 7 ngọn núi lửa của đảo Bali, nhiều ngọn núi lửa trong số này vẫn đang hoạt động. Sau vùng núi Langkawi ở Malaysia và cao nguyên đá Đồng Văn ở Việt Nam, ngày 4/10/2012, UNESCO đã công nhận khu vực miệng núi lửa Batur là Công viên địa chất toàn cầu. Những thông tin anh hướng dẫn địa phương cung cấp về ngọn núi lửa này càng khiến chúng tôi háo hức: người ta tổng kết được trong giai đoạn 1804 -2000 đã có 26 lần phun trào. Vào năm 2000, Batur "nổi lửa",  tạo nên cột tro bay cao hơn 300 m. Các nhà núi lửa học địa phương cảnh báo luôn phải chuẩn bị cho một đợt hoạt động mạnh tiếp theo của Batur, mỗi ngày, miền đất này có tới 60 đợt chấn động. Cô hướng dẫn viên người Việt cho biết cách đây vài năm cô và du khách đã phải nằm vạ vật ở sân bay Bali mấy ngày vì có một ngọn núi lửa “cựa mình”. Câu chuyện của cô khiến chúng tôi thoáng hơi lo sợ nhưng lại thực sự háo hức muốn diện kiến và chiêm ngưỡng ngọn núi vĩ đại này.Tôi đã đọc đâu đó người ta viết rằng “núi lửa Batur mang đến cho du khách cảm giác leo trên một "cơ thể sống nóng bỏng". Từ xa ngọn núi bồng bềnh chìm trong mây trắng, hồ nước dưới chân núi xanh ngắt. Đoàn chúng tôi ăn trưa ở nhà hàng bên này nên muốn ngắm núi phải qua nhà hàng bên kia, vé cho mỗi đợt vào cửa tự thu xếp với nhân viên nhà hàng là 10,000 rupia (tương đương 20, 000 đ) một cái giá khá rẻ vì chúng tôi tha hồ nhìn ngắm, chụp ảnh… Nhà hàng đã làm sẵn những hàng ghế trên cao, du khách vừa thưởng thức món thịt nước xiên đặc trưng Bali vừa ngắm ngọn núi lửa lúc này nhìn rất hiền hoà bình yên trong khí trời se se lạnh ở độ cao 1,717m so với mặt nước biển.Có rất nhiều tour du lịch tổ chức cho khách đi trekking (đi bộ băng rừng), đến ngọn núi, nhưng thời gian phải ít nhất nửa ngày. Trong chương trình của đoàn chúng tôi không có lịch cho việc leo núi nên tôi không được đến gần để ngay lập tức cảm thấy sức nóng mà "trái tim" bốc lửa của ngọn núi này tỏa ra. Bù lại, tôi được nghe câu chuyện về làng cổ Trunyan, vốn nổi tiếng với loại cây taru menyan kỳ diệu và tên làng cũng là chiết tự từ tên loại cây này. Đây là loại cây tán rộng và có mùi thơm rất đặc biệt, khi trong làng có người chết, người Trunyan sẽ bỏ tử thi vào một chiếc rọ tre và đem đặt dưới gốc cây taru menyan. Xác chết vẫn bị phân hủy nhưng không có mùi tử thi vì hương thơm từ cây taru menyan đã khử hết mùi. Nghe chuyện rồi tôi cứ ước ao, giá tôi chọn cách đi phượt thì đã có điều kiện để tìm hiểu về làng cổ đặc biệt này.Tâm trạng nuối tiếc này không phải chỉ khi đặt chân tới ngọn núi lửa Batur mà đâu đâu trên đảo Bali cũng tạo cho chúng ta một ước muốn quay lại để tìm hiểu một cách kỹ càng những điều thú vị ở đây. Vì đất nước vạn đảo Indonesia có một lịch sử lâu đời và những chuyến di cư vĩ đại của nhiều dân tộc từ xứ Đông Dương hay Ấn Độ Dương đã tạo nên quần thể dân cư phong phú bậc nhất Đông Nam Á. Mỗi hòn đảo tách biệt bởi địa lý và biển cả đã tạo điều kiện cho con người nơi ấy giữ trọn vẹn nền văn hóa từ ngàn xưa.



Núi lửa Batur



Ngày thứ hai, tàu cao tốc Bali Hai II đưa chúng tôi ra đảo Lembogan. Trên tàu rất sạch sẽ và lịch sự, có cả phục vụ ăn, uống nhẹ, nhân viên niềm nở, lễ phép.  Sau khoảng 30 phút tàu lướt trên biển xanh, những bãi biển cát trắng, những khu resort đậm chất Bali chênh vênh trên vách núi rõ dần. Tầng tầng, lớp lớp, dựa theo thế của núi người ta xây dựng resort. Phong cách Lumbung Bali được cảm nhận từ những túp lều nhỏ bằng tre, mái tranh khá độc đáo và hoà hợp với thiên nhiên hoặc những nhà lều Lumbung được dựng bằng gỗ tếch và bao phủ với mái cỏ Alang Alang, có hình dáng những vựa lúa truyền thống.  Nhà được xây dựng trên sàn cao với cầu thang gỗ, hình dáng của ngôi nhà làm tôi bất chợt nhớ tới nhà rông Tây Nguyên.

Qua ống kính máy ảnh, tôi ngưỡng mộ chiêm ngưỡng những cặp đôi đang bày tỏ tình cảm của mình giữa biển xanh, cát trắng, hoặc đắm đuối bên nhau tắm mình trong nắng vàng.Gần tới bờ, chúng tôi xuống xuồng nhỏ di chuyển vào bờ để bảo vệ rạng san hô nhiều màu sắc xung quanh đảo.

Sau bữa buffet trưa với thức ăn để trên những chiếc rổ che, lót những mảnh lá chuối chúng tôi loanh quanh dạo trong làng. Những con đường còn nguyên bụi đất, không cán nhựa, không lát xi măng, gạch đá. Cây cối có đoạn trơ trụi, có chỗ mọc um tùm, không hề có sự chăm sóc, tỉa tót. Khách du lịch da trắng từng cặp phóng xe máy thích thú lao trên những con đường ngược dốc, đỏ bụi. Tất cả mọi thứ đều tự do tuân theo qui luật chọn lọc tự nhiên bên những khu resort 4,5 sao sang trọng.

Không chỉ là nơi nghỉ dưỡng, nơi đây còn xứng danh một công viên biển, cung ứng đầy đủ các môn thể thao nước, dịch vụ câu cá, đi thuyền kayak và tour khám phá rừng ngập mặn bằng xuồng, đi xe đạp khám phá hang động. Với dân ghiền lướt sóng, lặn biển, đây quả thật là một thiên đường.


Bãi biển ở đảo Lembongan



 Trong lúc con gái chơi tàu lượn, tàu chuối, lặn biển ngắm san hô thì tôi thoải mái nằm dài trên ghế, dưới bóng mát của hàng cây, trước mặt là cát trắng và biển xanh, sau lưng là chuỗi nhà sàn, xa hơn là núi thắm. Hoàn toàn tĩnh lặng, chỉ có tiếng sóng biển rì rào và gió mát mơn man. Chỉ một lúc sau sách đã rời khỏi tay, tôi chìm vào trong giấc ngủ trưa êm đềm. Chưa bao giờ tôi có một giấc ngủ trong lành như trẻ thơ đến vậy!

Khi chiều bông xuống, dưới ánh nến lung linh, trên bãi biển đầy cát và gió bạn sẽ được thưởng thức món thịt nướng xiên truyền thống của Bali với rượu vang. Hoà quyện cùng âm thanh rì rầm của biển cả sẽ được thưởng thức những vũ điệu Baronghay một nhóm nhạc theo kiểu Flamenco, mang guitar đi hát phục vụ khách ngay tại bàn. Nếu là đoàn Việt Nam, họ sẽ nói xin chào và hát tặng bạn một bài hát của quê hương, mặc dù hải sản của họ không thể ngon bằng ở Việt Nam.Công bằng mà nói, những bãi biển ở đây không thể đẹp bằng những bãi biển Nha Trang, Phan Thiết.Nhưng khi đến hòn đảo này, ta có thể lên rừng xuống bể trong vòng một ngày.Sáng đi du lịch mạo hiểm, chiều lại về mua sắm trong các phố xá đông đúc. Chiều ngắm hoàng hôn rơi trên đền Tanah Lot, đêm về lại dập dìu trong hàng trăm vũ trường sôi động ở bãi biển Kuta. Dường như ta có thể tìm thấy mọi thứ cần có trong một chuyến du lịch trên hòn đảo bé nhỏ này.

Có nhiều cách cảm nhận về thiên đường Bali, với tôi cái làm nên một Bali thiên đường là bởi sự hoà quyện tuyệt vời giữa thiên nhiên hoang dại,khoáng đạt và nghệ thuật điêu luyện, bay bổng!

Tháng 8/2015

Đặng Thị Kim Oanh


Góp ý
Họ và tên: *  
Email: *  
Tiêu đề: *  
Mã xác nhận:
 
 
RadEditor - HTML WYSIWYG Editor. MS Word-like content editing experience thanks to a rich set of formatting tools, dropdowns, dialogs, system modules and built-in spell-check.
RadEditor's components - toolbar, content area, modes and modules
   
Toolbar's wrapper  
Content area wrapper
RadEditor's bottom area: Design, Html and Preview modes, Statistics module and resize handle.
It contains RadEditor's Modes/views (HTML, Design and Preview), Statistics and Resizer
Editor Mode buttonsStatistics moduleEditor resizer
 
 
RadEditor's Modules - special tools used to provide extra information such as Tag Inspector, Real Time HTML Viewer, Tag Properties and other.